Những điểm cần lưu ý khi vận hành hệ thống bếp lò hơi cơ khí

Theo kế hoạch của Bộ, từ nay đến năm 2015, các bếp ăn trong toàn quân được đầu tư trang bị hệ thống bếp lò hơi (BLH) cơ khí phục vụ nấu ăn cho bộ đội. Đây là loại thiết bị có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn lao động. Bài viết dưới đây xin giới thiệu những thông tin chính và những điểm cần lưu ý trong quá trình sử dụng, vận hành BLH để các đơn vị tham khảo, thực hiện.

 Quy trình vận hành nồi hơi

Công tác chuẩn bị: Trước khi cho nồi hơi hoạt động, người vận hành cần thực hiện các thao tác sau: Sắp xếp chất đốt vào buồng đốt theo tỉ lệ thích hợp. Dọn dẹp sạch sẽ khu vực thao tác trong lò. Kiểm tra xem điện nguồn có đủ pha và đủ điện áp không? Kiểm tra nước trong thùng cấp có đủ hay không? Nếu không đủ nước thì phải bổ sung nước đã qua xử lý vào thùng. Xem mức nước trong nồi. Xả bớt hoặc thêm nước vào để đạt đến mức giữa được đánh dấu trên ống thuỷ. Kiểm tra tình trạng các van, các thiết bị phụ và dụng cụ đo. Van hơi chính phải ở trạng thái đóng.

Khởi động: Sau khi hoàn tất công việc chuẩn bị, tiến hành khởi động nồi hơi theo trình tự sau: Bật ” CB” chính và “CB” điều khiển trong tủ điện. Nhấn nút ” Chạy lò” ở tủ điện lò hơi. Mở cửa tiếp liệu tiến hành mồi lửa và đóng cửa tiếp nhiên liệu lại. Khi áp suất trong nồi hơi đạt 1,5 kg/cm2, tiến hành xả đáy nồi. Thông báo cho người phụ trách biết các thiết bị sử dụng hơi đã sẵn sàng. Tiến hành sấy các đường ống dẫn bằng cách mở từ từ van hơi chính theo từng nấc. Nếu đường ống dẫn hơi lớn hoặc dài thì tốc độ sấy ống phải tuân theo quy định đã đề ra.

Trông coi nồi hơi hoạt động: Trong thời gian nồi hơi hoạt động, công nhân vận hành không được rời vị trí làm việc để theo dõi mức nước trong ống thuỷ và hoạt động của bộ cấp nước tự động. Theo dõi áp kế xem áp suất hơi có ổn định hoặc vượt quá trị số đã định không? Theo dõi mức nước trong thùng nước cấp.

Ngừng nồi hơi: Trường hợp ngừng lò bình thường: Nhấn nút tắt lò. Khóa van hơi chính. Nếu áp suất trong nồi hơi cao hơn 5 kg/cm2 (trong trường hợp van không hoạt động) thì mở van xả khí để xả bớt lượng khí thừa. Khi đã ngừng lò, cấm không được xả cặn nếu nước trong nồi còn nóng hơn 700C.

Khi xảy ra sự cố (xem phần 4), khẩn trương tiến hành các thao tác sau: Nhấn nút tắt khẩn cấp trên tủ điện nồi hơi. Nâng cần van an toàn để xả bớt hơi ra ngoài. Đưa hết chất đốt trong buồng đốt ra ngoài sau đó báo cho người quản lý biết.

Quy trình vận hành nồi nấu

Cấu tạo chung: Nồi nấu canh và chảo xào là loại nồi nấu hai vỏ. Phía trong đựng thực phẩm, hơi nước được cấp vào khoảng trống giữa hai vỏ. Bên ngoài bọc lớp bông thủy tinh cách nhiệt, lớp ngoài cùng là inox. Nồi được thiết kế làm việc với áp suất là 2,5 kg/cm2; được trang bị phụ kiện gồm: 01 đồng hồ áp lực để báo áp suất của nồi; cụm van xả đáy nồi gồm 01 van nhánh và 01 van liền cốc xả để xả nước ngưng trong nồi khi vận hành.

Vận hành nồi nấu: Cho thực phẩm vào nồi. Mở từ từ van hơi cho đến hết cỡ, duy trì áp suất mức nhỏ nhất ở nồi nấu là 0,5 kg/cm2. Mở van nhánh trong cụm van xả chừng 1 phút để xả hết nước ngưng trong nồi sau đó khóa chặt van lại. Nếu gia nhiệt thực phẩm thì duy trì áp suất nấu 0,5 kg/cm2 cho đến khi thức ăn chín. Khi nấu cơm phải duy trì áp suất nấu cho tới khi cạn nước, rồi đóng bớt van hơi và duy trì ở áp suất nấu= 1 kg/cm2 cho đến khi cơm chín. Sau khi nấu xong, khóa van hơi lại. Trường hợp cần làm nguội nồi nhanh để vệ sinh nồi thì mở van nhanh trong cụm van xả đáy để hết hơi trong nồi.

Những lỗi hỏng thường gặp và cách khắc phục: Nồi nấu kém nhiệt (không đủ nhiệt nấu), có thể do nguồn cấp hơi không cấp đủ áp suất quy định. Để khắc phục cần yêu cầu bên nồi hơi tăng cường cấp đủ hơi. Nếu trong nồi nấu phần chứa hơi nước ngưng đọng nhiều, mở van nhánh trong cụm van xả đáy để xả nước ngưng. Trong trường hợp sau khi xả van nhánh và đóng van này lại một lúc sau vẫn xảy ra hiện tượng kém nhiệt (mặc dù áp suất vẫn đủ quy định) có thể do cụm xả đáy bị tắc, khi đó cần tháo ra để vệ sinh, thông rửa cặn bẩn. Trường hợp hơi nước xì ra ở đầu trục, rắc-co hoặc tivan… người vận hành phải báo cho thợ trực cơ điện xiết chặt lại các bu-lông, kiểm tra và xử lý các điểm xì, hở.

Phương pháp sử dụng bằng tay khi mất điện

Khi trong nồi đang có áp suất, thực hiện như sau: Tắt công tắc máy bơm. Khoá van nước từ máy bơm vào nồi, mở nước lạnh vào bình chứa nước trung gian và đồng thời mở van nước xả E bên cạnh để kiểm tra xem nước có vào bình hay không? Khi nước chảy qua van xả E thì khoá cả 2 van lại. Mở van hơi vào bình chứa nước trung gian. Tiếp tục mở đồng thời các van nước lạnh cấp vào nồi hơi và để nước chảy vào nồi khoảng 2 phút, sau khoá tất cả các van lại về vị trí cũ. Sau đó lại thao tác lại như ban đầu. Khi nào nhìn thấy mực trong kính thuỷ đạt tới mực nước tối đa cho phép thì dừng lại.

Khi trong nồi không có áp suất thực hiện như sau: Tắt công tắc máy bơm. Khoá van nước từ máy bơm vào nồi. Mở nước lạnh vào bình chứa nước trung gian, đồng thời mở van nước từ bình chứa nước trung gian cấp vào nồi hơi để nước chảy tự do khi mực nước đạt đến mực nước tối đa cho phép. Khoá tất cả các van lại như ban đầu.

Chú ý: Khi có điện phải kiểm tra lại các van từ máy bơm vào nồi. Nếu đang khoá thì mở ra để trở lại vị trí ban đầu.

Một số sự cố thường gặp

Khi vận hành nếu gặp một trong các hiện tưởng sau đây phải nhanh chóng ngừng lò ngay bằng cách cắt hết các nguồn điện cung cấp cho lò, đồng thời mở hết các van xả khí thừa trong lò: Mức nước xuống quá thấp so với mực nước quy định (không thể nhìn thấy trong ống thuỷ sáng) mà không thể kiểm soát được. Phát hiện những trường hợp khả nghi như: có tiếng động hoặc xì mạnh, thân nồi bị phồng, có vết nứt, mức nước trong ống thuỷ tụt nhanh. Bơm cấp nước hỏng. áp suất vượt quá mức quy định của van an toàn mà van an toàn không hoạt động. Các ống thuỷ đều vỡ hoặc áp kế bị hỏng không thể kiểm soát mức nước hoặc áp suất trong nồi. Có khói nóng xì mạnh ra ngoài lò.

Những điểm cần chú ý khi sử dụng, vận hành

Không cho phép sửa chữa nồi hơi và các bộ phận chịu áp lực của nồi hơi trong khi chúng đang hoạt động. Cấm chèn hãm, treo thêm vật nặng hay dùng biện pháp khác để tăng thêm tải trọng của van an toàn. Không cho nồi hơi hoạt động vượt quá thông số do thanh tra kỹ thuật an toàn nồi hơi quy định.

Đơn vị sử dụng lập tức đình chỉ hoạt động của nồi hơi trong các trường hợp sau: Khi áp suất trong nồi hơi tăng quá mức cho phép, mặc dù các yêu cầu khác quy định trong quy trình vận hành nồi hơi đều đảm bảo. Khi phát hiện thấy các bộ phận cơ bản của nồi hơi có vết nứt, phồng, xì khí hay bị chảy nước ở các mối hàn. Khi xảy ra cháy trực tiếp đe doạ nồi hơi. Khi áp kế hư hỏng và không có khả năng xác định áp suất trong nồi bằng một dụng cụ nào khác. Khi các dụng cụ kiểm tra đo lường, các cơ cấu van an toàn hư hỏng hoặc thiếu so với quy định thiết kế và các trường hợp khác theo quy định trong các quy định vận hành nồi hơi của đơn vị.

Hàng ngày, kiểm tra và vệ sinh ống thuỷ một lần. Đóng van đường nước, mở van đường hơi và van xả ống thuỷ để thông hơi. Đóng van đường hơi, mở van đường nước và van xả ống thuỷ để thông đường nước. Mở cả ba van để thông cả hai van đường nước và đường hơi. Mỗi ca trực phải xả đáy nồi hơi một lần. Trong những trường hợp cần thiết, đơn vị lắp đặt nồi hơi có chỉ định riêng về lượng nước xả nồi hơi. Thường xuyên kiểm tra chất lượng nước cấp và chế độ xử lý nước để đảm bảo nước cấp đạt chỉ tiêu qui định.

Đại tá-KS Trần Văn Bảo

 *Cục Quân nhu TCHC

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s